BRAINPORT

met Eindhoven als hart, is een innovatieve toptechnologieregio van wereldformaat. Hier bedenken we oplossingen voor de maatschappelijke uitdagingen van morgen.

Over Brainport

CareBed | ‘Robot in de vorm van een inklapbaar zorgbed’

03 januari 2017

Frans Blom raakt begin 2000 besmet met, zoals hij het zelf noemt, het ‘ouder worden-virus’. De bouwkundige ziet tijdens het renoveren van zorgappartementen dat wooncomfort voor senioren tekort schiet. Dat moet anders, denkt hij, en voor een nieuwe klus creëert de Oirschottenaar een slimme badkamer in een woon-zorgcomplex. Nu wil hij de zorgwereld op zijn kop zetten met een innovatief zorgbed.

“Ruimtes moeten zich aanpassen aan de bewoner – en niet andersom.” Dat is het motto van Frans Blom. Vanuit zijn kantoor op het industrieterrein De Stad in Oirschot kijkt hij met een vooruitstrevende blik naar het ontwerp van zorgwoningen. Wonen voor senioren kan vooral leuker én goedkoper volgens Blom. Met innovatieve woonoplossingen hoopt hij de sterk toenemende vraag naar zorg te verminderen. Een streven dat perfect aansluit op de nieuwe economische koers van Brainport.

Bloms passie voor vernieuwende seniorenwoningen ontstaat ruim vijftien jaar geleden tijdens een renovatieproject voor Vitalis Zorggroep in Eindhoven. Daar ziet hij dat de meeste zorgappartementen vooral ‘onpersoonlijk’ zijn. “Ik dacht: zo wil ik niet oud worden. Het kan een stuk beter!”, vertelt de Oirschottenaar.


Slimme badkamer

Als voorbeeld noemt hij badkamers die dementerende ouderen moeten delen. “Een eigen plek met je eigen geur is essentieel om je thuis te voelen, vooral voor dementerenden. Zoiets als gedeelde badkamers levert alleen maar meer stress op en vreet aan iemands tevredenheidsgevoel. Jij wilt toch ook niet dat je buurman elke dag bij jou komt douchen?”, zegt Blom met een grote glimlach.

In 2007 treedt hij in dienst bij Van Aken Architecten in Eindhoven. Daar ontwikkelt hij samen met de Belgische firma Alcomel een gepersonaliseerde, slimme badkamer voor woon-zorgcomplex Hof van Breunissen in Gendt. Dit type badkamer is voorzien van allerlei technische snufjes. Zo bevat de ruimte een wastafel aan een draaiende wand en is het uitgerust met dwaaldetectie. Dit systeem zorgt ervoor dat het licht automatisch aangaat als een bewoner uit bed stapt. Ook is er een zogeheten video care system aanwezig. Hiermee kunnen verzorgers op afstand ouderen ondersteunen en is het mogelijk om met medebewoners te skypen.

Ondanks positieve geluiden van verzorgers en ouderen, werd de innovatieve badkamer niet groots opgepakt in de zorgwereld. “We liepen destijds misschien wel te ver vooruit”, verklaart Blom. “Dingen als bioritmisch licht en dwaaldetectie beginnen nu pas écht op grotere schaal toegepast te worden.” Bovendien heeft hij een belangrijke ondernemer les geleerd: “Om vernieuwingen ‘te laten landen’ bij mensen, moet je ze eerst enthousiast krijgen voor je idee. Een goed communicatieplan rondom een nieuw product is daarom onmisbaar.”

Vijf patenten

Tijdens de ontwikkeling van de slimme badkamer valt Blom op dat senioren veel tijd doorbrengen in bed, onder andere voor dutjes. Zelfstandig opstaan en naar bed gaan is voor veel ouderen echter niet meer mogelijk. Kostbare ‘handen aan het bed’ zijn dus elke keer weer nodig om iemand uit bed te krijgen.

Met dit probleem in het achterhoofd maakt hij in 2010 de eerste schetsen van de SoCare. Dit volautomatische bed moet bewoners zonder hulp laten liggen, zitten en opstaan. Het lijkt simpel, maar de technologie is ontzettend ingewikkeld. Blom besluit daarom om hulp in te schakelen. Een student van de TU Delft en het automotive engineering bedrijf Rovab helpen hem om het idee verder uit te werken.

Na vele uren achter de tekentafel, gaat hij samenwerken met het de in Oss gevestigde bedrijven Ammanu LED Intelligence en Baaijens Constructies voor de productie van het zorgbed. Ammanu maakt het automatische besturingssysteem, terwijl Baaijens het constructieframe van de SoCare fabriceert. Bovendien haalt Blom het in Bladel gevestigde BuzziSpace ManuFacture erbij om het matras van het bed bewegelijk te maken. Inmiddels is het product patent pending; er zijn vijf patenten voor verschillende innovaties.

'Innovatiehonger'

Bloms ondernemersverhaal is een typisch voorbeeld hoe bedrijven in Brainport en omstreken elkaar kunnen versterken. “Vanaf het begin zijn we heel open en transparant naar elkaar geweest”, vertelt hij. “Alleen zo waren we in staat om dit bed – zoals ik het voor ogen had – te realiseren. Bovendien gaat het op deze manier véél sneller dan alles zelf vanaf scracth te ontwikkelen.”

In 2014 besluit hij het innovatieve zorgbed onder te brengen onder een nieuwe BV genaamd CareBed. Al gauw begint de productie van een verbeterde versie van de SoCare. Behalve het automatisch verstellen van de hoogte en het plaatsen van het bed in een zitstand, is deze versie opklapbaar. Met één druk op de knop – of met spraakbesturing – verdwijnt het bed volledig in een speciale muurkast.

Na een lang ontwikkelproces staat er eind 2016 een werkend prototype op een beurs rond ‘The world of dreams VIP village’ in Roosendaal. De ‘innovatiehonger’ van Blom is echter nog lang niet gestild. “Nu is het tijd om de juiste sensoren in het bed te verwerken. Zo kunnen we relevante data verzamelen van gebruikers waar we weer mensen mee kunnen helpen. Het wordt eigenlijk een soort robot aan de muur”, aldus Blom.

2017 staat voor CareBed in het teken van een nieuwe investeringsronde. Daarnaast staan tests met de SoCare 2.0 bij mensen thuis, twee grote ziekenhuizen en revalidatie centra op de planning. “Ik ben ervan overtuigd dat we iets unieks in handen hebben dat de zorg definitief gaat veranderen”, stelt Blom zelfverzekerd. Zover is het nog niet, maar de eerste geïnteresseerde partijen hebben zich al gemeld.