BRAINPORT

met Eindhoven als hart, is een innovatieve toptechnologieregio van wereldformaat. Hier bedenken we oplossingen voor de maatschappelijke uitdagingen van morgen.

Over Brainport

Photon Delta: het hart van de fotonica

08 maart 2016

Het ecosysteem in Brainport rondom fotonica timmert dankzij een hechte samenwerking tussen Technische Universiteit, High Tech Campus en verschillende overheden flink aan de weg. Het project Photon Delta moet onder meer nieuwe bedrijvigheid genereren, de huidige infrastructuur versterken en het imago van Brainport als wereldleider op het gebied van geïntegreerde fotonica verder opbouwen. Fotonica is gebaseerd op de wisselwerking tussen licht (fotonen) en elektronen (elektronica) en kent allerlei toepassingen voor computers, lasers, leds, zonnecellen en optische chips. Volgens kenners zal fotonica eenzelfde economische revolutie op wereldschaal ontketenen als elektronica enkele decennia eerder.

Photon Delta bestaat uit een alliantie van partijen uit Brainport. Daartoe behoren de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e), Brainport Development, BOM, Kamer van Koophandel, de provincie Noord-Brabant, de bedrijven SMART Photonics en EFFECT Photonics en onderzoeksinstituten Cobra, JePPIX en Nanolab@TUe. Het doel van Photon Delta is om na een eerste opstartperiode zelfstandig te kunnen opereren en daarbij de groei van het ecosysteem te realiseren, vooral door de spelers zelf. Het binnen Photon Delta opererende Photonica Instituut moet een en ander in goede banen leiden. Directeur en TU/e-hoogleraar prof dr. Ton Backx: “Nu er zich een lucratieve miljardenmarkt aandient, is het belangrijk om die voorsprong niet alleen te behouden maar ook daadwerkelijk te verzilveren.”

Wereldmarkt

Het researchgedeelte, gevestigd op de TU/e-campus, omvat nu zo’n 300 wetenschappers. Backx: “Mijn inschatting is dat daar binnen vijf jaar nog minstens 300 wetenschappers en ontwikkelaars bij gaan komen. Wat bedrijven betreft, gaat het nu vooral nog om startups en spinoffs, bedrijven met relatief weinig werknemers. Maar we gaan producten ontwikkelen die er nu nog niet zijn. We gaan een nieuwe markt creëren met enorm veel potentie. Studies wijzen uit dat de huidige wereldmarkt voor fotonica in de volle breedte 600 miljard euro bedraagt. Die markt zal sterk groeien en in 2025 de 3000 miljard euro passeren. De markt voor geïntegreerde fotonica, de troef van de Brainportregio, komt in 2020 wereldwijd uit op 50 miljard euro en zal daarna eveneens sterk groeien.”

Kennisbron

Dat bedrag zal vanzelfsprekend niet volledig in Brainport terecht komen. “We hebben een kennisvoorsprong dus het zal doorslaggevend zijn hoe slim we daarmee omgaan. De hele wereld herkent de potentie die schuilgaat in fotonica. Om die reden heeft president Obama vorig jaar 120 miljoen dollar vrijgemaakt om de achterstand van de Verenigde Staten op Europa in te lopen. De Amerikaanse industrie heeft dat budget met nog eens 500 miljoen dollar verhoogd. Daarbij is expliciet verwezen naar wat hierin Brainport gaande is. Toch hebben we de kans om onze regio uit te laten groeien tot de kennisbron van de wereld op het gebied van geïntegreerde fotonica. Maar dan moeten we wel snel schakelen. Met het Photonica Instituut willen we dat realiseren.”

Maakindustrie

Momenteel is in Brainport de verhouding tussen onderzoek en bedrijvigheid op het gebied van fotonica ongeveer 70 - 30. Over vier jaar moet dat zijn omgekeerd. Met een combinatie van kennisinstituten op wereldniveau, een sterk designveld, een hightech maakindustrie, geschikte productielijnen en infrastructuur ligt voor Brainport een miljardenmarkt voor geïntegreerde fotonica in het verschiet. Een samenwerking tussen bedrijven en onderwijsinstellingen is daarbij nodig voor het creëren van stageplekken, de juiste studieprogramma’s en uiteindelijk voldoende geschoold personeel. Volgens Backx gaat dat lukken. “De TU/e trekt aanmerkelijk meer studenten dan een aantal jaren terug. In het collegejaar 2007/2008 zaten we net onder de 7000 studenten, nu zit de studentenpopulatie rond de 10.000. De faculteit Electrical Engineering, met veel kennis van fotonica, telde vroeger 60 instromers per jaar. Dat zijn er nu 300. We krijgen dus veel meer studenten die zich onder andere in fotonica gaan specialiseren.”