BRAINPORT

met Eindhoven als hart, is een innovatieve toptechnologieregio van wereldformaat. Hier bedenken we oplossingen voor de maatschappelijke uitdagingen van morgen.

Over Brainport

BRAINPORT MONITOR 2017 - 10e editie

Brainport Eindhoven creëert toekomstig succes

Totaalbeeld

Brainport Eindhoven heeft zich het afgelopen decennium succesvol ontwikkeld. In deze tiende editie van de Brainport Monitor kijken we naar de ontwikkeling van Brainport Eindhoven over de afgelopen tien jaar. In deze periode heeft de regio twee keer de gevolgen van een crisis ondervonden. Tijdens de kredietcrisis van 2008 is de hightech industrie – en daarmee de regio – hard geraakt en ook tijdens de recessie in 2012 was er regionaal en nationaal sprake van krimp. Sindsdien heeft de regio zich – dankzij de hightech industrie – sterk hersteld. Met een gemiddelde jaarlijkse economische groei van 2,5% over de afgelopen tien jaar, tegenover een gemiddelde jaarlijkse nationale groei van 1,1%, behoort Brainport Eindhoven tot de snelst groeiende regio’s van Nederland.

Een sterke, groeiende hightech industrie vraagt om forse investeringen in research & development (R&D). In tegenstelling tot veel andere regio’s in Nederland wordt het merendeel van de research en development in Brainport uitgevoerd door het bedrijfsleven; €1,7 mld. in 2015. Dit is ruim een vijfde van de totale private uitgaven aan onderzoek en ontwikkeling in Nederland. In Brainport investeren zowel grote hightech maakbedrijven als toeleveranciers veel in R&D. De innovatieve kracht is terug te zien in het aantal patenten. Alleen al de top 3 patentaanvragers uit de regio zijn goed voor bijna de helft van alle aanvragen uit Nederland.

Niet alleen bedrijven profiteren van de groeiende economie, maar ook de rest van de maatschappij. Vier jaar van economische groei vertaalt zich sinds twee jaar in een groeiend aantal banen en een dalend werkloosheidspercentage in de regio. In 2016 zijn er in Brainport Eindhoven ruim 400.000 banen en met 5,6% is het regionale werkloosheidspercentage blijvend onder het nationaal gemiddelde. Dit heeft positieve en negatieve kanten. Dalende werkloosheid verhoogt de welvaart, maar zorgt tegelijkertijd voor krapte op de arbeidsmarkt. Zelf leiden we veel technologiestudenten op in de regio, maar met deze grote vraag zijn dat er voor de toekomst niet genoeg.

Het lukt internationaal steeds beter om buitenlandse bedrijven en internationaal talent aan de regio te binden. De natuurlijke bevolkingsgroei (door geboorte) neemt de afgelopen tien jaar steeds verder af. De bevolking groeit dankzij een toenemende instroom uit het buitenland. In 2016 telt Brainport Eindhoven bijna 45.000 inwoners met een buitenlandse nationaliteit. Dit aantal is in de afgelopen tien jaar regionaal twee keer zo hard gegroeid als nationaal.

Economische groei

De regionale economie groeit over de afgelopen tien jaar tweemaal zo hard als nationaal

De economie van Brainport Eindhoven is over de periode 2006-2016 gemiddeld met 2,5% per jaar gegroeid. Dat is, ondanks de kredietcrisis in 2008, ruim tweemaal zo hard als de nationale economie (1,1%). Dit is een versnelling ten opzichte van de tien jaar daarvoor (1996-2005), toen groeide de regionale economie 1,1 keer zo hard als de nationale economie.
In 2016 groeit de economie van Brainport Eindhoven met 2,8%. Dat is aanzienlijk hoger dan gemiddeld in Nederland (2,2%). Tijdens de recessie in 2012 was er zowel regionaal als nationaal sprake van krimp, maar sindsdien is de regionale economie ieder jaar gegroeid.

Arbeidsproductiviteit

De arbeidsproductiviteit van de industrie in Brainport is aanzienlijk hoger dan in Nederland

De arbeidsproductiviteit van de industrie in Brainport Eindhoven is t.o.v. 2013 met 5,5% gestegen naar €136.400 in 2014. In Nederland is de arbeidsproductiviteit in de industrie gestegen naar €97.500 (+2,7%).
Over de periode 2004-2014 is de arbeidsproductiviteit in de industrie regionaal gestegen met 46,2%, dit is 2,5 keer de groei van de arbeidsproductiviteit van de industrie in Nederland (+18,6%).

Snelle groeiers

Aantal snelle groeiers in Brainport Eindhoven stijgt, maar minder snel dan nationaal

In 2016 stijgt het aantal snelle groeiers in Brainport Eindhoven met 2,4% naar 500. Dit is 9,7% van het totaal aantal bedrijven in de regio met meer dan 10 fte werkzame personen.
Nationaal stijgt het aantal snelle groeiers met 2,5% naar 12.300. Dit is 10,4% van het totaal aantal bedrijven. Na een sterke daling in 2014, stijgt het aantal snelle groeiers de laatste twee jaar zowel regionaal als nationaal.

Banen en werkloosheid

Brainport Eindhoven heeft met 5,6% in 2016 een werkloosheidspercentage onder het nationaal gemiddelde 

Vier jaar van economische groei vertaalt zich sinds twee jaar in een groeiend aantal banen en een dalend werkloosheidspercentage. In 2016 zijn er in Brainport Eindhoven 23.000 werklozen, 4.000 minder dan een jaar daarvoor. Het aantal werklozen komt daarmee op 5,6% van de beroepsbevolking. Dat is ook dit jaar weer lager dan het Nederlands gemiddelde (6,0%).

Banengroei Brainport Eindhoven in 2016 hoger dan nationaal 

In 2015 en 2016 begint het aantal banen, dankzij de aantrekkende economie, weer te stijgen. In 2016 zijn er in Brainport Eindhoven 408.300 banen, 6.600 meer dan in 2015 (+1,6%). Op nationaal niveau steeg het aantal banen met 1,1% tot een totaal van 8.253.400 banen.

Technologiestudenten

Stijging aantal technologiestudenten in Brainport Eindhoven hoger dan nationaal In 2015 zijn er in Brainport Eindhoven 

27.800 technologiestudenten met een opleiding in het beroeps- en wetenschappelijk onderwijs (mbo, hbo en wo). Wanneer we kijken naar de verdeling van technologiestudenten over de verschillende niveaus, zien we dat het aantal universitaire studenten de grootste groep is (36,1%), gevolgd door het hbo (33,5%) en mbo (30,5%).

Als we naar de ontwikkelingen over de tijd kijken, zien we het aantal hbo en wo studenten net als voorgaande jaren, ook dit jaar weer toenemen. Na een lichte daling de afgelopen twee jaar, laat ook het aantal mbo technologiestudenten dit jaar weer een stijging zien. In 2015 is er een stijging van het aantal techniekstudenten op alle onderwijsniveaus.

Technologiestudenten

Aantal universitaire technologiestudenten in Brainport Eindhoven blijft ondanks sterke groei achter 

In de afgelopen 10 jaar neemt het aantal technologiestudenten op het wetenschappelijk onderwijs toe van 7.300 in 2005 naar 10.000 technologiestudenten in 2015 (+37,0%). Nationaal stijgt het aantal technologiestudenten over dezelfde periode een stuk harder; +67,3%.

De laatste 2 jaar stijgt het aantal technologiestudenten regionaal harder dan nationaal. In 2015 zijn er in Brainport Eindhoven 10.000 technologiestudenten in het wetenschappelijk onderwijs (wo); een stijging van 9,5% ten opzichte van 2014.

Internationale handel

Brainport Eindhoven is de derde grootste exportregio van Nederland

In 2015 exporteerden bedrijven in Brainport Eindhoven €18,6 mld. (excl. wederuitvoer). Duitsland is voor Nederland en Brainport Eindhoven het belangrijkste handelsland. Vanuit Brainport wordt in 2015 ruim €1,6 mld. aan goederen geëxporteerd naar Duitsland. Ook de VS, VK, China, België en Frankrijk zijn belangrijke handelslanden. Opvallend is het grote aandeel van Brainport Eindhoven in de totale Nederlandse export naar de VS (14,6%) en China (18,2%). Voornaamste exportgoederen uit Brainport Eindhoven zijn machines en vervoermaterieel; Brainport Eindhoven is goed voor een vijfde van de totale Nederlandse export van deze goederen.

Internationale studenten

Aantal internationale studenten aan onderwijsinstellingen in Brainport Eindhoven groeit sterk, maar blijft als aandeel van het totaal aantal studenten achter 

In 2016 zijn er 10.600 internationale studenten in Brainport Eindhoven*, waarvan een vijfde deel master studenten en vier vijfde deel bachelor studenten. Het aantal internationale studenten is ten opzichte van 2006 regionaal ruim verdubbeld (+114,6%) en nationaal bijna verdubbeld (+97,5%). Ondanks de hoge regionale groei blijft het aandeel internationale  studenten op het totaal aantal studenten regionaal achter. In vergelijking  met andere onderwijsinstellingen in Nederland is het aandeel internationale studenten op onderwijsinstellingen in Brainport Eindhoven relatief laag. De internationale studenten in Brainport Eindhoven komen uit 83 verschillende landen verspreid over de wereld. 

*Brainport Eindhoven omvat hier de onderwijsinstellingen: TU/e, TiU, Avans, Fontys, NHTV, Design Academy en de HAS

Buitenlandse nationaliteiten

Aantal personen met buitenlandse nationaliteit stijgt over de afgelopen tien jaar regionaal twee keer zo hard als nationaal 

In 2016 zijn er 44.800 mensen met een buitenlandse nationaliteit in Brainport Eindhoven. Dit is 5,9% van de totale bevolking en hoger dan het aandeel buitenlandse nationaliteiten in Nederland (5,3%). Het aantal buitenlandse nationaiteiten is over de periode 2006-2016 regionaal (+57,4%) bijna tweemaal zo hard gestegen als nationaal (+30,3%). Veruit de meerderheid van de buitenlandse nationaliteiten komt uit Europa; 28.500 personen in 2016 (63,3%). De tweede grootste groep komt uit Azië, 8.400 personen (18,8%). Het aandeel Aziaten ligt in Brainport Eindhoven een stuk hoger dan gemiddeld in Nederland (14,7%)

Research & Development

Bedrijfsleven in Brainport Eindhoven investeert veruit het meest in R&D 

Het bedrijfsleven in Brainport Eindhoven is goed voor een vijfde van de totale private research & development (R&D) in Nederland. Vergeleken met andere regio’s in Nederland investeert het bedrijfsleven in Brainport Eindhoven veruit het meest in R&D. In 2015 geeft het bedrijfsleven van Brainport Eindhoven ruim €1,7 mld. uit aan eigen R&D, een toename van ruim €36 mln. (+2,1%) ten opzichte van 2014. Het bedrijfsleven van de tweede regio op de lijst, regio Amsterdam, investeert in 2015 €0,6 mld.; iets meer dan een derde van wat er in Brainport Eindhoven geïnvesteerd wordt.

Pendel

Inkomende pendel: ruim drie op de vijf mensen die in Brainport Eindhoven werken, wonen ook in de regio

In 2015 woont 35,5% van de mensen die in Brainport Eindhoven werkt buiten de regio. In vergelijking met andere regio’s in Nederland is dit percentage laag; gemiddeld moet 38,5% van alle mensen in Nederland buiten de woonregio reizen voor werk. Met name in Noord- en Zuid-Holland is dit percentage hoog, waar de werkgelegenheid sterk geconcentreerd is in een of twee regio’s. Uitgaande pendel: bijna driekwart van de mensen die in Brainport Eindhoven woont, werkt ook in de regio. In 2015 werkt 26,8% van de inwoners van Brainport buiten de regio. Van de uitgaande pendel werkt 16,7% buiten Brainport Eindhoven, maar binnen Zuidoost-Nederland. De overige 10,1% van de inwoners van Brainport Eindhoven hebben een baan buiten Zuidoost-Nederland.

Download Brainport Monitor
DOWNLOAD DE SAMENVATTING

Rapporten

  • NEDERLAND BEHOUDT 4E PLAATS IN DE TOP 5 KENNISECONOMIEËN WERELDWIJD
    Global Competitiveness Index – World Economic Forum

  • NEDERLAND HEEFT MEEST STARTUPVRIENDELIJK BELEID VAN DE EUROPESE UNIE
    The 2016 Startup Nation Scoreboard – European Digital Forum

  • BEDRIJVEN VERSCHUIVEN R&D VAN FYSIEKE PRODUCTEN NAAR SOFTWARE EN DIENSTEN
    2016 Global Innovation 1000 – Strategy& en PWC

  • EINDHOVEN IS DE MEEST CULTURELE EN CREATIEVE MIDDELGROTE STAD VAN EUROPA
    The Cultural and Creative Cities Monitor 2017 – European Commision

  • NEDERLAND MOET MEER INVESTEREN IN PUBLIEKE EN PRIVATE ONDERZOEKS- EN INNOVATIEFINANCIERING
    Advies ‘Houd de basis gezond’ – AWTI (Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie)

  • ONDERWIJS, OVERHEDEN EN BEDRIJFSLEVEN MOETEN WERK MAKEN VAN BESTAANDE SKILLS MISMATCHES
    The Human Capital Report 2016 – World Economic Forum

Colofon

  • Redactie Brainport Development NV
    Bronnen CBS, LISA, Kennisbank Bèta Techniek, EPO, Nuffic

    Disclaimer Bij de samenstelling van deze publicatie is gebruik gemaakt van diverse bronnen en informatie die door vele organisaties is verstrekt. Brainport Development NV kan niet de juistheid of nauwkeurigheid van de in deze uitgave voorkomende gegevens, informatie of meningen, noch met betrekking tot de geschiktheid daarvan voor enig doel, enige situatie of enige toepassing garanderen. Brainport Development NV is dan ook niet aansprakelijk voor eventuele schade, verliezen of andere gevolgen die zouden kunnen voortvloeien uit het gebruik van de in deze uitgave voorkomende gegevens, informatie of meningen.

    Brainport Development NV
    Emmasingel 11
    Postbus 2181
    5600 CD Eindhoven
    040 751 24 24
    info@brainport.nl
    Aan deze publicatie kunnen geen rechten worden ontleend.
    © Brainport Development NV, 2017