BRAINPORT

met Eindhoven als hart, is een innovatieve toptechnologieregio van wereldformaat. Hier bedenken we oplossingen voor de maatschappelijke uitdagingen van morgen.

Over Brainport

De juiste verbindingen leggen

Tijdens haar laatste jaar op de basisschool moest Tessie Hartjes een spreekbeurt houden. Het onderwerp – hoe bouw je een HTML-website – was niet de standaard keuze voor een kind van elf. “Zelfs de leraar was stomverbaasd”, herinnert ze zich. “Als ik er nu op terug kijk, was ik ook best wel een nerd.” Haar technische begaafdheid blijkt uit haar werk voor het Blue Jay-project aan de Technische Universiteit van Eindhoven (TU/e), waarmee ze de aandacht op zich heeft gevestigd. Als mede-oprichtster en manager van het team dat ’s werelds eerste autonome drone voor in huis heeft ontwikkeld, is ze razendsnel bekend geworden als een van de meest innovatieve Vrouwen in Technologie in de Brainport Regio Eindhoven.

Het Blue Jay-project kreeg eerder dit jaar wereldwijd aandacht in de media met het Drone Café, ontwikkeld voor het 60-jarige jubileumfeest van de TU/e. Drones vlogen door de menigte, namen bestellingen op en serveerden drankjes aan meer dan 2000 bezoekers. Hartjes legt uit dat het doel was om het innovatieve vermogen van de TU/e te laten zien: “we vroegen ons af hoe we mensen die normaalgesproken niet veel op hebben met technologie, een echte TU/e-ervaring konden bieden”. En inderdaad, de zelfsturende, bedienende drones genereerde wachtrijen, internationale media-aandacht en commerciële belangstelling.

Het Blue Jay-project team bestond uit twintig studenten vanuit diverse technologische disciplines. “We ontwikkelden het Drone Café omdat we de dialoog op gang wilden brengen,” zo vervolgt Hartjes; een dialoog over de inzet van drones in een huiselijke omgeving. “In onze toekomstvisie is de drone een soort familielid waarmee je kunt communiceren en die jou kan helpen. We dachten daarbij vooral aan oudere, alleenstaande mensen en gehandicapten. Een soort huisdier maar dan met een camera; hij kan het noodnummer bellen als je valt, je helpen herinneren dat je je medicijnen in moet nemen, hij kan zelfs een brandblusser gebruiken”. Via een enquête op Facebook werd feedback gevraagd aan het publiek. Deze feedback werd vervolgens gebruikt tijdens het ontwikkelproces. “We hadden een algemeen beeld van wat we wilden en de feedback bood ons een richting voor de keuzes die we wilden maken”, zegt Hartjes. “We kregen input over wat acceptabel was in huis – grenzen die wij als technische mensen soms over het hoofd zien”.

Hartjes is van mening dat een technische studie draait om het vinden van manieren om de levens van mensen te verbeteren. Ze koos voor de TU/e deels omdat hun filosofie gericht is op het ontwikkelen van nieuwe manieren om praktische technologieën in de maatschappij te implementeren. Dit is op haar beurt weer in synergie met de bredere Brainport-regio, waar innovaties worden ontwikkeld die het hoofd kunnen bieden aan maatschappelijke uitdagingen. Hartjes zegt: “het type student op de TU/e is wezenlijk geïntresseerd in techniek, maar wil technologie ontwikkelen die iets toevoegt aan de samenleving. Het leukste is dat wij geen rekening hoeven te houden met enige commerciële belangen en dat wij dus kunnen doen wat andere mensen niet doen. Dat maakt het heel interessant – je staat namelijk aan de wieg van baanbrekende technologieën”.

Het team moest een heel leerproces doormaken en had maar weinig tijd om het Drone Café op poten te zetten, maar ze kregen veel steun van zowel de universiteit als van het bedrijfsleven in de Brainport-regio. Volgens Hartjes heeft het unieke, op samenwerking berustende klimaat van Brainport hierbij een belangrijke rol gespeeld: “Het informele netwerk is erg belangrijk in de Brainport-regio. Middels een presentatie op een Drankjes en Demo-bijeenkomst op High Tech Campus Eindhoven kwamen we in contact met Philips.” Het team gebruikte de LED-technologie van Philips voor het navigatiesysteem van de drone. Samen met verschillende andere lokale technische bedrijven, zoals Avular (een startend bedrijf dat drones ontwikkelt), boden sponsoren niet alleen kennis, maar ook de modernste apparatuur en waardevolle ondersteuning. “Tijdens onze eerste demonstratie crashte de drone en het team bereikte een absoluut dieptepunt”, zo herinnert Hartjes zich. “Maar onze sponsoren zeiden dat we ons geen zorgen hoefden te maken. Zij vonden de drone geweldig en vroegen wat we nodig hadden om door te gaan. Dat voelde wel als een geruststelling.”

Daarnaast stond Hartjes ook voor de uitdaging om een divers team van technische studenten aan te sturen. Haar ervaringen op het hockeyveld kwamen hierbij goed van pas: “Als aanvoerder van mijn team heb ik veel geleerd over hoe ik een groep met verschillende mensen samen kan laten werken naar een doel. Ik heb veel van die vaardigheden gebruikt tijdens dit project, zoals het begrip voor andere mensen, het geven van feedback, het toegeven van fouten en zorgen dat het goed komt.”


Bijschrift bij foto: Hartjes toont Blue Jay aan Premier Rutten tijdens de Hannover Messe,
’s werelds grootste industriebeurs, April 2016

Hartjes doet nu een stapje terug van het Blue Jay-project om zich te focussen op haar Masteropleiding. Het project heeft commerciële belangstelling gegenereerd, maar volgens Hartjes moet er nog een paar jaar doorontwikkeld worden voor het project zich kan afsplitsen en een nieuwe start-up opgericht kan worden: “De Brainport-omgeving en -infrastructuur zijn geweldig voor nieuwe startende bedrijfjes, maar de technologie van het Blue Jay-project, het team en het management zijn nog niet waar ze moeten zijn.”

Wat heeft de toekomst in petto voor Hartjes? “Het Blue Jay-project heeft me laten ervaren hoe het voelt om ondernemer te zijn, omdat je je met zoveel andere dingen bezig moet houden dan tijdens een normale studie. Dit heeft me een andere kijk op zaken gegeven. De mate van verantwoordelijkheid is ook anders – je krijgt een budget en je moet echt nadenken over wat je wel en niet kunt doen.” Hartjes heeft ook ervaren dat technische begaafdheid alleen niet genoeg is voor succesvolle innovatie. Je moet ook een brug kunnen slaan tussen de wetenschap en het bedrijfsleven. “Ik denk dat er veel mensen zijn die veel kennis hebben van technologie, maar die geen idee hebben hoe ze een idee moeten verkopen of hoe ze risico moeten nemen”, zegt Hartjes. “Ik denk dat ik iemand ben die geen moeite heeft met het nemen van risico’s; een leider.”

Hartjes is van mening dat haar vaardigheid uiteindelijk ligt bij het verbinden van de technologie met de mogelijkheid: “Ik denk dat als je naar de hedendaagse exeptionele groei van technologie kijkt, dan ligt het probleem niet bij de technologie zelf - de technologie is er al of je kunt het ontwikkelen - , maar je moet weten waarom.” Hier ligt haar toegevoegde waarde: “Ik denk dat ik een strategische rol zou vervullen – beginnend met het identificeren en begrijpen van het probleem om vervolgens te bedenken welke technologie een oplossing zou kunnen bieden. Mijn motivatie ligt bij het maken van de juiste verbindingen. Alles samen laten komen om zo de maatschappij een stukje beter te maken.”